Siverek’i İl Yapma ve Kalkındırma Derneği Başkanı Abdulvahap Bayram, Siverek’in il yapılmasına ilişkin sorularımızı yanıtladı.
Siverek Neden İlçe Yapıldı?
İsmet İnönü’nün başbakanlığı döneminde hazırlanarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne gönderilen 1/955 sayılı Kanun Tasarısı, komisyonlarda yapılan görüşmelerin ardından kabul edilmiştir. 26 Mayıs 1926 tarih ve 404 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 877 sayılı Teşkilat-ı Mülkiye Kanunu ile Siverek’in il statüsü kaldırılarak ilçe yapılmıştır. Bayram, bu kararın Siverek açısından haksız ve siyasi bir uygulama olduğunu ifade etti.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde Siverek ile birlikte bazı illerin de ilçe statüsüne düşürüldüğünü belirten Bayram, Genç ve Ergani’nin ilçe olarak kaldığını; Ardahan, Muş ve Dersim’in ise daha sonraki süreçte yeniden il yapıldığını, Dersim’in adının da Tunceli olarak değiştirildiğini hatırlattı.
Kanunun resmi gerekçesinde “gelirinin giderini karşılayamaması” ifadesinin yer aldığını aktaran Bayram, asıl görünmeyen nedenin ise o dönemde bölgede yaşanan Şeyh Sait Olayı olduğunu savundu. Siverek’in siyasi bir kararla cezalandırıldığını dile getiren Bayram, Siverek il statüsündeyken Viranşehir ilçesi, Karacurun (Hilvan) bucağı ve bugün ilçe olan Ceylanpınar’ın Siverek Vilayeti’ne bağlı olduğunu, yüzölçümünün ise Urfa’dan daha büyük olduğunu söyledi. Siverek’in ilçe yapılarak Urfa’ya bağlanmasının ardından Urfa’nın yüzölçümünün iki katına çıktığını ve yönetim açısından daha hantal bir yapının oluştuğunu ileri sürdü.
Bayram ayrıca, Siverek’in 1926 yılında ilçe statüsüne düşürülmesinin ardından yoğun göç verdiğini; buna rağmen Türkiye’de ilk nüfus sayımının yapıldığı 1927 yılında Siverek’in nüfusunun yaklaşık 15 bin, Urfa’nın ise 29 bin civarında olduğunu ifade etti.
www.siverekgenclik.com
Siverek Neden İlçe Yapıldı?
Siverek'i İl Yapma ve Kalkındırma Derneği (SİVİL-DER) Başkanı Abdulvahap Bayram ile Röportajımız