Eski Siverek'i Anlatan Bir Cadde: Hürriyet Caddesi
Adana'da yaşayan Siverekli Muhittin Pastacı, Siverek Vizyon Haber sayfasında yaptığı paylaşımda, kentin 1970'li yıllarındaki Hürriyet Caddesi'ni anlattı. Pastacı'nın aktardığı anılar; caddenin esnafı, pastaneleri, kahvehaneleri, lokantaları, ulaşımı ve günlük yaşamıyla dönemin Siverek'ine ışık tuttu.
Siverek’in geçmişine ilişkin anılarıyla dikkat çeken Muhittin Pastacı, 1970’li yıllarda kentin en yoğun bölgelerinden biri olan Hürriyet Caddesi’ni kaleme aldı.
Pastacı’nın anlatımına göre, dönemin Hürriyet Caddesi’nde Uludağ Pastanesi, Portakal Kahvesi, Karacadağ Pastanesi, çeşitli lokantalar, kahvehaneler, oteller ve iş yerleri caddeye canlılık katıyordu.Sulu Camii önünde sıralanan et arabaları ve önlerinde yoğurt satan esnaf da dönemin cadde manzarasının önemli parçaları arasında yer alıyordu.
O yıllarda atlı faytonların yerini motorlu araçların almaya başladığını belirten Pastacı, Zafer Taksi’nin açılmasıyla birlikte Murat 124 marka otomobillerin cadde üzerinde görülmeye başlandığını aktardı. Diyarbakır dolmuşlarının da Hürriyet Caddesi’nden hareket ettiğini ifade etti.
Pastacı, 1970’li yıllarda Siverek’te yaşanan su sıkıntısına da dikkat çekti. Esnafın Sulu Camii, Ulu Camii, Yeni Meydan ve hanlardan tenekelerle su taşıyarak iş yerlerinin önlerini suladığını anlatan Pastacı, akşam saatlerinde ise gençlerin kol kola girerek Hürriyet Caddesi’nde yürüdüğünü belirtti.
Yaz aylarında insanların özellikle ikindiden sonra pastanelere yöneldiğini aktaran Pastacı, iki poğaça ve bir limonatanın dönemin vazgeçilmezlerinden olduğunu, dondurmanın ise el emeğiyle hazırlanan dövme dondurma şeklinde yapıldığını kaydetti.
Cadde üzerindeki lokanta kültürüne de değinen Pastacı; kebap, rosto, kavurma ve et haşlama gibi yemeklerin Siverek mutfağının unutulmayan lezzetleri arasında bulunduğunu ifade etti. Sabahın erken saatlerinde ustaların iş yerlerinin önünde eti zırhla çekmesi ve yaprak döner kokusunun caddeye yayılması da anlatılan nostaljik görüntüler arasında yer aldı.
Hürriyet Caddesi’nin yalnızca ticari hayatın değil, sosyal yaşamın da merkezi olduğunu belirten Pastacı, kahvehanelerin kaldırımlara kürsüler çıkardığını, Dostlar Kıraathanesi’nin caddeye ayrı bir hareketlilik kattığını ve insanların günlük yaşamın önemli bölümünü burada geçirdiğini aktardı.
O dönemde araç yoğunluğunun günümüze kıyasla oldukça düşük olduğunu belirten Pastacı, kadınların genellikle ana caddeler yerine ara ve arka sokakları kullandığını da anlattı.
Pastacı’nın paylaşımında, Yemenciler Çarşısı’ndan ilk kez kundura alanların ayakkabılarının ucuna bakarak Hürriyet Caddesi’nde yürüdükleri, paket tütün kullananların ise tütünlerini tabakada dinlendirdikleri gibi dönemin günlük yaşamına ilişkin ayrıntılar da yer aldı.
Hürriyet Caddesi’nin geçmişte şehirler arası ulaşım açısından da önemli bir noktada bulunduğunu belirten Pastacı, zaman zaman şehirler arası otobüslerin caddeye uğrayarak ihtiyaç molası verdiğini ifade etti.
Muhittin Pastacı, paylaşımının sonunda 1970’li yılları “Siverek’in en güzel yıllarıydı” sözleriyle değerlendirdi. Anlatılanlar, Siverek’in geçmişteki sosyal ve ticari hayatına dair nostaljik bir tablo ortaya koydu.
www.siverekgenclik.com